Equisetum arvense L. (heermoes)

Equisetum arvense L.

Heermoes:

de natuurlijke wondgenezer

Eigenlijk is de natuur een wonderlijke schatkamer van gezondheid en schoonheid. Van de schoonheid hoeven we wellicht niemand te overtuigen, maar de gezondheid is voor velen ook evident. Onze voeding is trouwens opgebouwd uit natuurlijke elementen en zoals Paracelsus zie: laat de natuur en uw voeding uw geneesmiddel zijn en uw geneesmiddel en uw voeding, de natuur. Welnu een van de krachtigste en belangrijkste elementen uit die natuur is opneembaar kiezelzuur. Het is uitstekend voor spieren en gewrichten en voor het bindweefsel en voor wondgenezing. Gelukkig dat we dat op een natuurlijke wijze tot ons kunnen nemen en daar zorgt heermoes voor.

Geschiedenis van de plant

Equisetum arvense behoort tot de familie der paardenstaarten (Equisetaceae). De plant is een lastig onkruid omdat de wortelstok diep in de grond zit en direct na het ploegen weer uitloopt. Daarom wordt heermoes ook wel akkerpaardenstaart of akkerpest genoemd. In het voorjaar komen eerst de roodachtige vruchtbare stengels tevoorschijn. Later verschijnen de groene, vertakte, onvruchtbare (steriele) stengels. Deze laatste werden door de Griek Dioscorides (40-90 n. Chr.) al beschreven als urinedrijvend, bloedstelpend, hoestdempend en wondgenezend. De Romein Galenus (131-201 n.Chr.) vertelde over het helende effect bij beschadigde pezen, ook als ze doorgesneden waren. In de latere volksgeneeskunde staat de plant bekend om zijn versterkende effecten op longweefsel (o.a. bij tuberculose), bij in- en uitwendige bloedingen en bij aandoeningen van de urinewegen en geslachtsorganen. De Vlaming Dodoens (1517-1585) en Culpeper (1616-1654) spraken ook over de toepassing bij bloedingen. Ook in de signatuurleer, door Paracelsus (1493-1541) bedacht, is heermoes vanwege zijn bouw als haargroeibevorderend middel.

Al deze effecten zijn logisch te verklaren door de grote hoeveelheid mineralen in de plant, vooral van kiezelzuur en calcium.

Eigenschappen

De plant bevordert door het hoge gehalte aan o.a. kiezelzuur de aanmaak, het herstel, de elasticiteit en de souplesse van het bindweefsel. Heermoes herstelt, versterkt en versoepelt het skelet, het kraakbeen, de pezen, de gewrichtsbanden, de huid, het haar, de nagels, de weefsels van de organen en het vaatstelsel. Ook wordt de wondgenezing bevorderd.

Tevens heeft de plant een sterk urinedrijvende werking en is remineraliserend.

Bestanddelen

Kiezelzuur, flavonglycoside, sporen alkaloïden, kalk, natrium, kalium, ijzer, mangaan, zwavel, magnesium, bitterstoffen.

Verwerking

De jonge, groene, bovengrondse, steriele, vertakte stengels zijn het rijkst aan wateroplosbare kiezelzuurverbindingen. Het verse kruid wordt verwerkt en vaak gecombineerd met andere planten.

Toepassing

Gecombineerd met andere planten is heermoes kaliumsparend, urinedrijvend met tevens een  ontstekingsremmende en krampopheffende werking. Ook remt zo’n combinatie de groei van bacteriën.

Door zijn rijke samenstelling aan mineralen wordt de plant ook gecombineerd in middelen bij skelet- en gewrichtsproblemen, zoals botontkalking, moeilijk helende breuken, zwak kraakbeen (zoals bij hernia), zwakke spieren, pezen en gewrichtsbanden, artrose, artritis, afbrekende nagels en haren, dun haar, haarverlies, een zwak gebit, en zwakke weefsels in het algemeen, zoals bij longproblemen, slecht helende wonden, enz..

Om zelf te doen

Drank bij nier- en urinewegaandoeningen om urine af te drijven: giet een kop kokend water op drie theelepels heermoes, laat dit een half uur koken. Neem op de nuchtere maag twee koppen van het warme aftreksel. Gebruik het aftreksel niet bij nierontsteking.

Afkooksel tegen hevige menstruatie en huidaandoeningen als acne en eczeem: Doe 30 gram gedroogde heermoes of 60 gram vers kruid op 750 ml water. Breng het aan de kook en laat het minstens drie uur op een laag vuur staan. Zeef het en bewaar het op een koele plaats. Neem hiervan driemaal daags een theekop of wijnglas.

Mondwater/gorgeldrank bij mond-, tandvlees- of keelontsteking: verdun het bovenstaande afkooksel en gebruik dit meerdere malen per dag om de mond te spoelen.

Juiste identificatie belangrijk

Voordat heilzame planten worden geoogst, moeten ze worden geïdentificeerd. Hoe belangrijk dit is, blijkt uit het voorbeeld van heermoes (Equisetum). Van Equisetum zijn verschillende soorten bekend, waaronder Equisetum arvense en Equisetum palustre. Deze laatste soort is echter veel minder werkzaam dan Equisetum arvense. Het verschil tussen beide is niet opvallend en het vereist deskundigheid om de goede soort te kunnen identificeren. Bij de beste combinaties met andere planten die op de nieren en urinewegen werken, wordt uitsluitend Equisetum arvense gebruikt.

 

Overgenomen uit i-Sana 2015.